انفجار مصرف آنتی بیوتیک در کشور ما: خطرات و راهکارها

آیا میدانستید که میزان مصرف آنتی بیوتیک ها در کشور ما معادل کل آنتی بیوتیک های مصرفی در قاره اروپاست!؟

متاسفانه برخی بیماران بدون اطلاع از عوارض و تاثیر نوع آنتی بیوتیک بامراجعه به داروخانه به زبان عامیانه خود از داروساز در خواست کپسول «چرک خشک کن» می کنند. در حالی که برای درمان بسیاری از بیماری ها مصرف آنتی بیوتیک ضرورت ندارد.

در طرف دیگر برخی اوقات می بینیم که بیماران هنگام مراجعه به پزشک اصرار به تجویز آنتی بیوتیک دارند و اصلا معیار پزشک خوب در ذهن بعضی اشخاص، پزشکی است که آنتی بیوتیک «قوی تری» تجویز کند!

آیا این موضوع اشکالی دارد؟ چه ایرادی دارد که برای محکم کاری و اطمینان از خوب شدن بیماری‌مان آنتی بیوتیک مصرف کنیم؟ دارو هر چه بیشتر و قوی تر باشد، خیالمان راحت تر است که زودتر و بهتر خوب می شویم و سریع تر به زندگی مان میرسیم.

در کشور ما اوضاع به گونه شده که افراد به محض سرماخوردگی یا بیماری ساده ای از این قبیل به مصرف آنتی بیوتیک ها رو می آورند.

اما اغلب بیماران نمی دانند که مصرف بی رویه آنتی بیوتیک ها می تواند به قیمت جان خودشان و البته انسان های دیگر تمام شود. این سخن به نظر باور نکردنی می آید. اما ادامه مطلب را بخوانید تا متوجه شوید چه خطر بزرگی بیخ گوشتان است.

مشکل اینجاست که تعداد آنتی بیوتیک های ساخته شده توسط بشر محدود است. تولید یک آنتی بیوتیک جدید هم به پول و زمان زیادی نیاز دارد. (حدود ۲ میلیارد دلار در طول پنج سال) بله درست خوانده اید، اختراع یک آنتی بیوتیک جدید تقریبا دو میلیارد دلار پول لازم دارد.

در کشور ما در بسیاری از موارد آنتی بیوتیک به صورت بی رویه مصرف می شود و برای درمان آن بیماری اصلا به مصرف آن نیاز نیست. کافی است به سیستم ایمنی بدنتان فرصت دهید تا کار حذف عامل بیماری زا را انجام بدهد. اما هنگامی که آنتی بیوتیک مصرف می کنید، این احتمال وجود دارد که سبب مقاومت برخی باکتری ها نسبت به آن آنتی بیوتیک بشوید.

حاصل این مصرف اشتباه، ایجاد باکتری هایی است که نسبت به آن آنتی بیوتیک مقاومت دارند. بسیاری از بیماران آنتی بیوتیک شان را هم تا آخر مصرف نمی کنند و این رفتار شانس ایجاد مقاومت دارویی را بیشتر هم می کند.

به همین راحتی سال ها تحقیق و پول را بر باد می دهیم. حالا برای حذف این باکتری به آنتی بیوتیک قوی تری نیاز داریم. اما مصرف بی رویه و اشتباه آنتی بیوتیک بعدی هم به تدریج سبب ایجاد مقاومت نسبت به آن می شود.

به زودی به جایی میرسیم که برخی عوامل بیماری زا در مقابل تمام آنتی بیوتیک های فعلی مقاوم هستند. شاید با خودتان بگویید که تا آن روز زمان زیادی باقی مانده. اما باید بگوییم که متاسفانه این روز فرا رسیده و همین چند روز پیش بود که خبر کشف باکتری ‘شایع شده در انسان و دام’ در کشور چین منتشر شد که در برابر تمام آنتی‌بیوتیک ها مقاوم است.

حضور چنین باکتری هایی به این معنی است که انگار اصلا آنتی بیوتیکی وجود ندارد. درست مانند این است که در قرون وسطی هستیم! ممکن است بیماری هایی شایع شوند که دارویی برایشان نداریم و مانند اپیدمی های طاعون در گذشته سبب مرگ میلیون ها انسان شوند.

دکتر آرمین، عضو هیئت علمی دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در این باره می گوید: طبق بررسی های جهانی ایران جزو ۲۰ کشوری است که بیشترین مصرف آنتی بیوتیک را در دنیا دارد و پس از چین کشور پرمصرف این دارو در آسیا هستیم.

این استاد دانشگاه، سرانه مصرف داروهای تزریقی در کشور را ۴ برابر کشورهای در حال توسعه می داند و می گوید: در دسترس بودن آنتی بیوتیک ها، فرهنگ غلط خود درمانی و متاسفانه در مواردی فروش بدون نسخه این داروها موجب شده که مردم بدون در نظر گرفتن عوارض، برای درمان حتی بیماری های ویروسی نیز به این گروه دارویی روی آورند.

دکتر فاضل نایب رئیس شورای عالی پزشکی نیز سرانه مصرف دارو در کشور را بسیار بالا می داند و می گوید: مصرف خودسرانه و مراجعه بی رویه مردم به داروخانه افزایش مصرف دارو را به دنبال دارد.

این روند زمینه ساز نگرانی های جدی از پدیدار شدن بیماری هایی است که به هیچ آنتی بیوتیکی پاسخ نمی دهد.

چه کنیم تا از بروز مقاومت دارویی جلوگیری کنیم؟

با عمل نمودن به چند توصیه ساده می توانید گام مهمی برای سلامت خود و دیگران بردارید:

۱- از خرید و مصرف خودسرانه آنتی بیوتیک اکیدا خودداری کنید. آنتی بیوتیک باید فقط توسط پزشک برای شما تجویز شود.

۲- هنگام مراجعه به مطب، از پزشک درخواست تجویز آنتی بیوتیک نکنید. پزشک در صورت نیاز داروی مناسب را برای شما تجویز خواهد کرد.

۳- بسیاری از بیماری های ساده نیاز به درمان آنتی بیوتیکی ندارند و خودشان با گذشت دوره بیماری خوب می شوند. در این بیماری ها مصرف آنتی بیوتیک کمکی به بهبود شما نخواهد کرد. واقع بین باشید: اگر بیماری شما بهبود می یابد به خاطر مصرف مصرف آنتی بیوتیک نیست.

۴- اگر برای شما آنتی بیوتیک تجویز شده، آن را به صورت دقیق و تا آخر مصرف کنید. ممکن است علایم بیماری طی چند روز اول برطرف شود. اما باید آنتی بیوتیک را تا پایان دوره تجویز شده مصرف کنید.

۵- این مطلب را با دیگران به اشتراک بگذارید تا به ارتقای فرهنگ مصرف دارویی کمک کنید.

تلگرام ایران ام‌دی

همین الان به رایگان مشترک مطالب «ایران MD» شوید

آدرس پست الکترونیک:


۱- از ایمیل شما استفاده تبلیغاتی نخواهد شد
۲- هر زمان که مایل باشید می توانید اشتراک ایمیلی خود را قطع کنید
Delivered by Google FeedBurner